Wymiana starych kotłów grzewczych realnie przyczynia się do spadku stężeń szkodliwych pyłów PM10 i PM2,5 w Pszczynie - potwierdzają to badania naukowców z Uniwersytetu Śląskiego

Spadek stężenia pyłów nawet o blisko 40 procent w ciągu zaledwie trzech lat - to efekt konsekwentnych działań prowadzonych w Pszczynie na rzecz ograniczenia niskiej emisji. W prestiżowym czasopiśmie naukowym Archives of Environmental Protection ukazał się artykuł podsumowujący efekty działań prowadzonych w naszej gminie na rzecz poprawy jakości powietrza. Badania jednoznacznie potwierdzają: wymiana starych kotłów grzewczych realnie przyczynia się do spadku stężeń szkodliwych pyłów PM10 i PM2,5 w Pszczynie.

Publikacja pt. "Assessment of heating boiler replacement effectiveness in reducing PM10 and PM2.5 emissions: A case study of the Pszczyna Commune, Silesia, Poland" została przygotowana przez zespół składający się m.in. z naukowców z Uniwersytetu Śląskiego.

Badacze sprawdzili, czy poprawa jakości powietrza w ostatnich latach to rzeczywiście efekt wymiany przestarzałych źródeł ogrzewania, czy może jedynie wynik łagodniejszych zim i korzystniejszych warunków pogodowych.

Naukowcy przeanalizowali:

• dane z monitoringu jakości powietrza z lat 2020 i 2023,
• dane meteorologiczne (temperatura, wiatr, nasłonecznienie),
• informacje dotyczące liczby i rodzaju wymienionych kotłów w gminie.

Zastosowano metody statystyczne pozwalające oddzielić wpływ pogody od efektu działań podejmowanych przez mieszkańców i samorząd. Wyniki badań są bardzo wyraźne.

W latach 2020-2023:

• średnie roczne stężenie pyłu PM10 spadło o ponad 33%,
• średnie roczne stężenie PM2,5 zmniejszyło się o około 37%.

Największą poprawę odnotowano w sezonie grzewczym, kiedy problem niskiej emisji jest najbardziej odczuwalny. Co istotne, analiza wykazała, że sama pogoda nie tłumaczy tej skali poprawy. Oznacza to, że realny wpływ na jakość powietrza miała wymiana przestarzałych źródeł ogrzewania.

W latach 2020-2023 w naszej gminie wymieniono 1 780 kotłów grzewczych o łącznej mocy ponad 35 MW. To ogromna zmiana w lokalnym systemie ogrzewania.

Działania te były możliwe dzięki: zaangażowaniu mieszkańców, wsparciu programów takich jak „Czyste Powietrze”, konsekwentnej realizacji uchwały antysmogowej i aktywnemu wsparciu Urzędu Miejskiego w Pszczynie.

Przypomnijmy, że już od 5 lat w Urzędzie wyodrębniony został Referat ds. Jakości Powietrza, który pomaga mieszkańcom w uzyskaniu dofinansowań i przejściu przez cały proces wymiany źródła ciepła. W tym czasie w najpopularniejszym programie „Czyste Powietrze” mieszkańcy gminy Pszczyna otrzymali 37 097 766,40 zł dofinansowań, na wymianę starych kotłów i termomodernizację budynków.

Poprawa jakości powietrza w Pszczynie to efekt wieloletniej, systematycznej pracy. Gmina od lat wspiera mieszkańców w pozyskiwaniu dotacji na wymianę kotłów, prowadzi szereg działań informacyjnych i edukacyjnych w ramach kampanii Gramy czysto! #smogover, utrzymuje funkcjonowanie rozbudowanego systemu czujników jakości powietrza, których pomiary można na bieżąco sprawdzać na stronie www.czujniki.pszczyna.pl bądź w aplikacji Syngeos, współpracuje się z organizacjami pozarządowymi i środowiskiem naukowym, a Straż Miejska kontroluje przestrzeganie przepisów uchwały antysmogowej dla województwa śląskiego.

Badania naukowe jednoznacznie potwierdzają, że obrany kierunek jest właściwy, a konsekwentne działania przynoszą mierzalne efekty.

- To dla nas bardzo ważne potwierdzenie, że konsekwentna polityka antysmogowa w Pszczynie przynosi realne efekty. Dziękuję wszystkim mieszkańcom, którzy zdecydowali się wymienić stare źródła ogrzewania. Razem możemy sprawić, że o Pszczynie będzie się mówić nie w kontekście smogu, ale czystego powietrza. To wspólny sukces naszej społeczności. Każdy wymieniony piec to czystsze powietrze dla nas wszystkich. My jako Gmina będziemy nadal wspierać działania, które poprawiają jakość powietrza i zdrowie mieszkańców - podkreśla Burmistrz Pszczyny Dariusz Skrobol.

Poniżej publikujemy streszczenie artykułu w języku polskim:

Ocena skuteczności wymiany kotłów grzewczych pod kątem redukcji emisji pyłów PM10 i PM2,5 na przykładzie gminy Pszczyna (województwo śląskie, Polska)

Streszczenie: Gmina Pszczyna zlokalizowana w południowej Polsce od dawna zmaga się z niską jakością powietrza, szczególnie w sezonie grzewczym. Niniejsze badania oceniają skuteczność lokalnej polityki redukcji stężeń pyłów PM10 i PM2,5 poprzez wymianę starych kotłów na paliwo stałe na systemy niskoemisyjne lub zeroemisyjne. Wykorzystując dane ze stacji monitorujących jakość powietrza (2020 i 2023), dane meteorologiczne oraz raporty administracyjne dotyczące skali i zakresu wymiany kotłów, analiza wykorzystuje porównania statystyczne, normalizację danych meteorologicznych oraz analizę regresji, aby oddzielić skutki polityki od zmienności pogody. Wyniki wskazują na znaczną redukcję poziomów pyłu zawieszonego, szczególnie zimą, przy czym poziom PM10 spada o ponad 30%, a PM2,5 nawet o 40% w rozpatrywanych latach. Potwierdza to skuteczność interwencji ukierunkowanych na wymianę ogrzewania budynków mieszkalnych i podkreśla, jak lokalne działania, wspierane finansowaniem regionalnym i krajowym, mogą przynieść wymierne korzyści dla środowiska i zdrowia w krótkim okresie. Ciągły monitoring i zaangażowanie społeczne są niezbędne dla utrzymania poprawy jakości powietrza.

Link do artykułu: https://www.researchgate.net/publication/398590005_Assessment_of_heating_boiler_replacement_effectiveness_in_reducing_PM10_and_PM25_emissions_A_case_study_of_the_Pszczyna_Commune_Silesia_Poland